Przebieg procesu upadłościowego przedsiębiorstw polskich w XXI w.

  • Andrzej Tokarski Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu Wydział Finansów i Zarządzania Instytut Finansów
  • Maciej Tokarski Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu Wydział Finansów i Zarządzania Instytut Finansów
Słowa kluczowe: niewypłacalność, regulacje prawne w zakresie upadłości i restrukturyzacji, upadłość, upadłość przedsiębiorstw w polskiej gospodarce

Abstrakt

Problematyka upadłości przedsiębiorstw stanowi szczególny obszar zainteresowania nauki i praktyki gospodarczej ze względu na wysokie koszty ekonomiczne i społeczne związane z tym zjawiskiem. Upadłości przedsiębiorstw stanowią stały element systemu gospodarczego każdego kraju o gospodarce rynkowej. Są one bardzo złożonymi procesami o podłożu ekonomicznym, prawnym, psychologicznym i społecznym. Wywołują skutki, które dotyczą różnych składników życia gospodarczego. W artykule zaprezentowano dane liczbowe pokazujące skalę i charakter upadłości biznesowych, które są nierozerwalnie związane z gospodarką rynkową i występują we wszystkich systemach respektujących zasady gospodarki rynkowej. W opracowaniu autorzy dokonali analizy zjawiska upadłości przedsiębiorstw w Polsce w latach 2001–2018, z uwzględnieniem obowiązujących regulacji prawnych, które miały wpływ na rodzaje obowiązujących postępowań upadłościowych i spowodowały od 2016 r., wskutek wejścia w życie Prawa restrukturyzacyjnego, zmniejszenie postępowań upadłościowych (likwidacyjnych) oraz wzrost postępowań restrukturyzacyjnych.

Biogramy autorów

Andrzej Tokarski, Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu Wydział Finansów i Zarządzania Instytut Finansów

Andrzej Tokarski, dr nauk ekonomicznych. Pracuje jako wykładowca w Instytucie Finansów na Wydziale Finansów i Zarządzania WSB w Toruniu (Polska). Jego zainteresowania badawcze koncentrują się na zagadnieniach związanych z oceną kondycji ekonomiczno-finansowej podmiotu gospodarczego w aspekcie zagrożenia kontynuacji działalności oraz upadłością przedsiębiorstw w gospodarce rynkowej. Autor lub współautor ponad stu publikacji z zakresu rachunkowości, analizy finansowej i finansów przedsiębiorstw.

Maciej Tokarski, Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu Wydział Finansów i Zarządzania Instytut Finansów

Maciej Tokarski, dr nauk ekonomicznych. Pracuje jako wykładowca w Instytucie Finansów na Wydziale Finansów i Zarządzania WSB w Toruniu (Polska). Jego zainteresowania badawcze koncentrują się na zagadnieniach związanych z funkcjonowaniem i finansowaniem małych i średnich przedsiębiorstw w gospodarce. Autor opublikował kilkadziesiąt publikacji z zakresu finansów i rachunkowości, a także był współautorem książek na temat księgowości, strategii finansowania przedsiębiorstw oraz oceny płynności finansowej podmiotów gospodarczych. Autor jest ekspertem w zakresie oceny finansowej i ekonomicznej w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2007–2013 i 2014–2020 w Urzędzie Marszałkowskim w Toruniu.

Bibliografia

Adamska, A., Mączyńska, E. (2013). Upadłości, bankructwa i naprawa przedsiębiorstw. Wybrane zagadnienia. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Altman, E.I. (1971). Corporate bankruptcy in America. New York: MA, Heath Lexington Books. Altman, E.I., (1983). Why businesses fail. Journal of Business Strategy. 3, 15–21.

Antonowicz, P. (2015). Bankructwa i upadłości przedsiębiorstw. Teoria – praktyka gospodarcza – studia regionalne. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.

Banasik, P., Morawska, S. (2016). Corporate restructuring. The directions of legislative changes Ekonomika i Organizacja Przedsiębiorstw, 1, 24–33.

Druga szansa dla przedsiębiorców. Raport z badań. (2011). Warszawa: PARP.

Famielec, J., Kożuch, M. (2018). Restrukturyzacja sektorów gospodarki i przedsiębiorstw – wybrane zagadnienia. Kraków: Fundacja Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie.

Hart, O. (2000). Different Approaches to Bankruptcy. Harvard Institute of Economic Research, Discussion Paper, 1903. doi: http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.241066

Hołda, A., Strojny, K. (2019). Determinanty upadłości przedsiębiorców w Polsce – systematyka i badanie komparatywne opinii kadry zarządzającej i syndyków. Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, 101(157), 9–34. doi: 10.5604/01.3001.0013.0753

Horobiowski, J. (2016). Efektywność procedur insolwencyjnych – refleksje na podstawie wyników badań aktów sądowych oraz próba nakreślenia perspektyw. Biuletyn Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, 4, 97–103.

Hrycaj, A. (2015). Cztery postępowania restrukturyzacyjne. Doradca restrukturyzacyjny, 1, 4–15.

Kaczmarczyk, A. (2018). Koszty w postępowaniu restrukturyzacyjnym i upadłościowym w świetle regulacji prawnych. Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, 524, 68–76. doi:10.15611/pn.2018.524.06

Krajewski, J., Matuszak, M., Tokarski, A. (2017). Wpływ czynników makroekonomicznych na skalę i dynamikę upadłości przedsiębiorstw. Przedsiębiorczość i Zarządzanie, tom XVIII, 7(2), 185–203.

Kuciński, K. (2005). Powody upadłości przedsiębiorstw. W: K. Kuciński, E. Mączyńska (red.), Zagrożenie upadłością. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Lee, S.H., Yamakawa, Y., Peng, M.W., Barney, J.B. (2011). How do bankruptcy laws affect entrepreneurship development around the world?. Journal of Business Venturing, 26(5), 505–520.

Matuszak, M., Tokarski, A. (2016a). Upadłość i jej znaczenie w gospodarce rynkowej – podejście instytucjonalne. Prace Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku, 48, 263–279.

Matuszak, M., Tokarski, A. (2016b). Obraz i przyczyny upadłości przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim w latach 2008–2015. Prace Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku, 48, 467–486.

Mazurek, S. (2013). Niewypłacalność i jej ustalanie. Szczecin.

Mączyńska, E. (red.). (2010). Cykle życia i bankructwa przedsiębiorstw. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E. (red.). (2008). Bankructwa przedsiębiorstw. Wybrane aspekty instytucjonalne. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E. (red.). (2005). Ekonomiczne aspekty upadłości przedsiębiorstw w Polsce. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E. (2015). Bankructwa, upadłości i procesy naprawcze przedsiębiorstw. Wybrane aspekty regulacyjne. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E. (2014). Bankructwa przedsiębiorstw – wybrane aspekty ekonomiczne i prawne. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E., Morawska, S. (2015). Efektywność procedur upadłościowych. Bankructwa przedsiębiorstw. Katharsis i nowa szansa. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E., Adamska, A. (2013). Upadłości, bankructwa i naprawa przedsiębiorstw. Wybrane zagadnienia. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Mączyńska, E., Kuciński, K. (2008). Zagrożenie upadłością. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH. Morawska, S. (red.). (2011). Modele postępowań upadłościowych w Polsce i wybranych krajach UE. Warszawa: Agnieszka Wierzbicka Oficyna Prawa Polskiego.

Morawska, S. (2013). Przedsiębiorca w obliczu upadłości. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH. Prawo sprzyjające realizacji Polityki II szansy w Polsce. Rekomendacje zmian. Ekspertyza sporządzona na potrzeby projektu „Polityka II szansy realizowanego przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości. (2011). Warszawa: PARP.

Portal Centralnego Ośrodka Informacji Gospodarczej: https://www.coig.com.pl/

Prusak, B. (red.). (2007). Ekonomiczne i prawne aspekty upadłości przedsiębiorstw. Warszawa: Wydawnictwo Difin.

Rogowski, W. (2015a). Rozważania nad pojęciem upadłość przedsiębiorstwa, czyli upadłość niejedno ma imię. Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów, 142, 87–116. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Rogowski, W. (2015b). Przyczyny upadłości polskich przedsiębiorstw – ujęcie empiryczne. Studia i Prace Kolegium Zarządzania i Finansów, 144, 161–196. Warszawa: Oficyna Wydawnicza SGH.

Szczerbak, M. (2007). Przyczyny upadłości przedsiębiorstw i uwarunkowania organizacyjne restrukturyzacji upadłościowej [w:] B. Prusak (red.), Ekonomiczne i prawne aspekty upadłości przedsiębiorstw, Warszawa: Wydawnictwo Difin.

Tokarski, A. (2015). Kierunki ewolucji systemu upadłościowego w Polsce. Przedsiębiorczość – Edukacja, 11, 244–260.

Tokarski, A., Tokarski, M. (2018). The Influence of the Macroeconomic on the Scale and Dynamics of the Bankruptcy of Enterprises in the Polish Economy in the Years 2000–2015. Transformations in Business and Economics, 17(2), AQ (44A), 337–352.

Tokarski, A. (2018). The phenomenon of bankruptcy of enterprises in the polish economy in the years 2008–2015. In: Optimization of Organization and Legal Solutions concerning Public Revenues and Expenditures in Public Interest (Conference Proceedings), E. Lotko, U.K. Zawadzka-Pąk, M. Radvan (ed.). Bialystok–Vilnius: Temida 2, 403–420, doi: 10.15290/oolscprepi.2018.30

Tokarski, A., Matuszak, M. (2016). Upadłość jako instytucja gospodarki rynkowej. Przedsiębiorczość −Edukacja, 12, 199–216.

Tomczak, S. (2018). Statistics on bankruptcy of companies in Poland. Management Sciences, 23(3), 39– 50.

Upadłości i restrukturyzacje w Polsce. Wskaźniki prognozujące trudności finansowe oraz wybrane skutki zmian w przepisach z zakresu upadłości i restrukturyzacji. (2017). Warszawa: PwC.

Ustawa z dnia 15 maja 2015 roku – Prawo restrukturyzacyjne (Dz.U. z 2015 nr 978).

Ustawa z 28 lutego 2003 roku – Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2003 nr 60, poz. 535).

Ustawa z 28 lutego 2003 roku – Prawo upadłościowe (Dz.U. z 2015, poz. 233).

Wang, C. (2006). Law and Bankruptcy: An International Comparison of Liquidation and Reorganization, Asian Financial Association / Financial Management Association, Annual Conference Proceedings. New Zealand: Auckland.

White, M. (1989). The corporate bankruptcy decision. Journal of Economic Perspectives, 3(2), 129–151.

Wieczerzyńska, B. (2015a). Prawo restrukturyzacyjne – nowoczesna regulacja zapobiegająca likwidacji przedsiębiorstwa dłużnika. W: M. Olczyk (red.). Wybrane aspekty mezoi mikrokonkurencyjności. Gdańsk: Politechnika Gdańska. Wydział Zarządzania i Ekonomii, 114–135.

Wieczerzyńska, B. (2015b). Prawo restrukturyzacyjne – potrzeba i ocena regulacji. Studia Ekonomiczne, Prawne i Administracyjne, 2, 58–72.

Zhang, J, Bessler, D.A, Leatham, D.J. (2013). Aggregate business failures and macroeconomic conditions: a var look at the U.S. between 1980 and 2004. Journal of Applied Economics, 1, 179–202. doi: 10.1016/S1514-0326(13)60008-2

Zimmerman, P., Filipiak, P. (2018). Restrukturyzacja w Polsce w latach 2016–2017. Warszawa: SPOTDATA.

Opublikowane
2019-12-28
Jak cytować
TokarskiA., & TokarskiM. (2019). Przebieg procesu upadłościowego przedsiębiorstw polskich w XXI w. Przedsiębiorczość - Edukacja, 15(2), 248–263. https://doi.org/10.24917/20833296.152.17