Zarys problematyki ekonomii społecznej jako propozycji podejścia do wzmacniania dobrobytu gospodarczego

Autor

  • Janina Pach Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii
  • Katarzyna Kowalska Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii
  • Renata Śliwa Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii

DOI:

https://doi.org/10.24917/20833296.13.25

Słowa kluczowe:

ekonomia społeczna, gospodarka społeczna, procesy gospodarowania

Abstrakt

Ekonomia społeczna jako propozycja alternatywnego podejścia do zarządzania rzadkimi zasobami gospodarki powróciła jako reakcja na efekty neoliberalnego porządku gospodarczego. Kiedy zarówno państwo, jak i rynek okazały się niezdolne do stworzenia takich konstelacji organizacyjnych, które doprowadziłyby do optymalnego zaspokojenia potrzeb społecznych – potrzeb, które rodzą się zarówno z tradycyjnych uwarunkowań rozwoju społeczno-gospodarczego, jak i tych niesionych współczesnymi przemianami krajowymi, regionalnymi i globalnymi (np. starzenie się społeczeństw, zmiana stylu życia, zmiana modelu rodziny). Kiedy wzrost gospodarczy w efekcie podnoszenia wydajności i działań polityki ekonomicznej jest w dużej mierze obarczony zjawiskiem bezzatrudnieniowości, wskaźniki zatrudnienia wciąż pozostają wyzwaniem dla polityków gospodarczych, dostęp do pracy jest nierówny dla poszczególnych grup społecznych, coraz wyraźnej ukazuje się mnogość organicznych inicjatyw społecznych nastawionych na tworzenie warunków sprzyjających zaspokajaniu potrzeb niezaspokojonych ani przez państwo, ani przez rynek. Istota ekonomii społecznej ujawnia się w przypadku analizy możliwości zagospodarowania zasobów tkwiących w takich grupach społecznych, jak: byli więźniowie, kobiety, w tym samotnie wychowujące dzieci, niepełnosprawni, mniejszości narodowe, długo chorujący pracownicy i bezrobotni, w tym przede wszystkim chorzy psychicznie. Z jednej strony (od strony rynku), miejsca pracy dla takich osób często wymagają przystosowania do specjalnych potrzeb, a proces zawodowego wdrażania tych osób czy utrzymywanie ich stałego zatrudnienia pociąga za sobą znaczące nakłady, na które przedsiębiorstwo zarządzanie tradycyjnie na rynku przeważnie nie może sobie pozwolić. Z drugiej strony (od strony państwa), sprowadzanie pomocy dla narażonych na dyskryminowanie zawodowe grup społecznych w przeważającej mierze do pomocy pieniężnej czy uprzywilejowanego dostępu do opieki zdrowotnej jeszcze bardziej wyklucza te grupy z rynku pracy, życia społecznego, a całe społeczeństwo/budżet państwa istotnie obciąża finansowo.

Biogramy autorów

Janina Pach - Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii

Janina Pach, prof. UP, dr hab. Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie, kierownik Katedry Ekonomii i Polityki Gospodarczej w Instytucie Politologii. Obszary zainteresowań: ekonomia, międzynarodowe stosunki gospodarcze, międzynarodowe przepływy kapitału, finanse publiczne, finanse lokalne i gospodarka finansowa samorządu terytorialnego, system podatkowy.

Katarzyna Kowalska - Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii

Katarzyna Kowalska, dr nauk ekonomicznych w dyscyplinie ekonomia, adiunkt w Katedrze Ekonomii i Polityki Gospodarczej Instytutu Politologii Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Obszary zainteresowań: konkurencyjność przedsiębiorstw, integracja pionowa i pozioma przedsiębiorstw, zrównoważony łańcuch dostaw, zarządzanie ryzykiem reputacyjnym przedsiębiorstw, CSR.

Renata Śliwa - Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie Instytut Politologii

Renata Śliwa, dr nauk ekonomicznych, adiunkt w Instytucie Politologii Uniwersytetu Pedagogicznego im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Obszary zainteresowań: regulacja procesów gospodarczych, specyfika regulacji sektorów infrastrukturalnych, systemowe uwarunkowania podejmowania decyzji, ordoliberalne podstawy systemu gospodarczego, stymulanty i destymulanty przemian strukturalnych, ekonomika sektora administracji publicznej.

Bibliografia

Defourny, J., Develtere, P. (2008). Ekonomia społeczna: ogólnoświatowy trzeci sektor, w: Antologia kluczowych tekstów. Przedsiębiorstwo społeczne, publikacja FISE, Warszawa.

Defourny, J. (2005). Przedsiębiorstwo społeczne w poszerzonej Europie: koncepcja i rzeczywistość. W: Ekonomia społeczna. Warszawa: Związek Lustracyjny Spółdzielni Pracy, Ministerstwo Polityki Społecznej, 52–54.

Hausner, J. (2008) Ekonomia społeczna. Konceptualizacja. W: S. Mazur, A. Pacut (red.), Ekonomia społeczna a publiczne służby zatrudnienia w Polsce – zasady, perspektywy i kierunki współpracy. Warszawa: FISE.

http://ec.europa.eu/growth/sectors/social-economy/enterprises/ (data dostępu: 14 października 2016).

http://www.pozytek.gov.pl/files/EKONOMIA%20SPOLECZNA/Pakt%20publiczno-spoleczny%20na%20rzecz%20es.pdf (data dostępu: 10 października 2016).

Krajowy Program Rozwoju Ekonomii Społecznej. (2014). Warszawa: Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej, Biblioteka Pożytku Publicznego.

Kwaśnicki, W. (2005). Gospodarka społeczna z perspektywy ekonomii liberalnej. Trzeci Sektor, 2, 12.

Leadbeater, Ch. (1997). The Rise of the Social Entrepreneur. London: Demos.

Mazur, S., Pacut, A. (red.) (2008). Ekonomia społeczna a publiczne służby zatrudnienia w Polsce – zasady, perspektywy i kierunki współpracy. Poradnik. Warszawa: FISE.

Peredo, A.M., McLean, M. (2014). Przedsiębiorczość społeczna: krytyczny przegląd koncepcji. Ekonomia Społeczna, 1(9).

Samuelson, P.A., Nordhaus, W.D. (1995). Ekonomia, t. 1. Warszawa: PWN, 88–96.

Pobrania

Opublikowane

2017-12-17

Jak cytować

Pach, J., Kowalska, K., & Śliwa, R. (2017). Zarys problematyki ekonomii społecznej jako propozycji podejścia do wzmacniania dobrobytu gospodarczego. Przedsiębiorczość - Edukacja, 13, 340–351. https://doi.org/10.24917/20833296.13.25